Je hebt je voorgenomen om vandaag iets te doen. Iets kleins misschien: even naar buiten, een telefoontje plegen, iets in huis opruimen. Je wil het met heel je hoofd en hart, maar je lichaam (of je hoofd) zegt: nee.

Wat volgt is geen gewone vermoeidheid, maar een innerlijke strijd. Tussen wie je was, wat je zou willen zijn, en wat er op dit moment mogelijk is.

En dat knaagt enorm.

De wil is er, maar je lichaam werkt niet mee

De wil is er vaak nog volop. Je verlangen om te leven, te doen en er te zijn. Die energie is er diep vanbinnen nog steeds. Maar daarbuiten werkt het anders.

Je mist de vanzelfsprekendheid van vroeger.

“Het is niet dat ik niks wil. Ik wil juist van alles. Maar ik ben steeds bang dat als ik iets onderneem, ik daarna dagen moet bijkomen. En die prijs is te hoog.” – Judith, 39 jaar, met chronische pijn.

En dan komt het besef: wat je wilt, lukt niet. In ieder geval niet nu en niet op deze manier.

Leven met een keuze die altijd verlies voelt

Wat je ook kiest, het voelt vaak alsof je verliest.

• Kies je voor rust, dan mis je iets wat je graag had willen doen.
• Kies je ervoor om iets te ondernemen, dan weet je dat je jezelf uitput.
• Kies je voor jezelf, dan voel je je schuldig naar de ander.
• Kies je voor de ander, dan negeer je wat je lichaam al dagen fluistert.

“Er is geen goede keuze. Wat ik ook kies, ik betaal altijd ergens de prijs. Het voelt alsof ik nooit echt goed doe: niet voor mezelf, en niet voor anderen.” – Annemarie, 44 jaar, met fibromyalgie.

Deze continue spanning, dat innerlijke touwtrekken, kost enorm veel energie. En het laat zich niet makkelijk oplossen.

Rouwen om wat je niet meer kunt

Onder de strijd ligt vaak een dieper verdriet: het besef dat je niet alles kunt wat je zou willen. Dat je je grenzen niet kiest, maar ze tegenkomt. En dat steeds weer.

“Ik probeer realistisch te zijn. Maar diep vanbinnen blijft er iets in mij hopen dat ik morgen wakker word en me wel gewoon normaal kan voelen. En elke dag dat dat niet zo is… rouw ik een beetje.” – Farid, 51 jaar, met MS.

Deze rouw is niet altijd zichtbaar: je lacht misschien en je doet je best. Maar vanbinnen ben je soms in gevecht met het verlies van wie je was of wie je had willen zijn.

Soms raakt het zelfs je gevoel van eigenwaarde. Want als je minder doet, of vaker afzegt, voelt dat alsof je minder bent, terwijl dat natuurlijk helemaal niet waar is.

De mentale vermoeidheid van steeds opnieuw moeten kiezen

Het is niet alleen je lichaam dat moe is. Ook je hoofd raakt er vol van.

Elke dag moet je keuzes maken die niet gaan over ‘zin’ of ‘geen zin’, maar over ‘kan ik dit aan?’ En vaak moet je die beslissing nemen terwijl je hoofd er eigenlijk al te vol voor is.

“Ik voel me steeds verscheurd. Alsof ik nooit gewoon met overtuiging iets kan doen. Er zit altijd een stemmetje bij: ‘Kan dit wel?’ ‘Wat kost me dit straks?’ En dat maakt zelfs leuke dingen zwaar.” – Sophie, 43 jaar, met chronische vermoeidheid:

Het gevoel van vrijheid wordt kleiner. Zelfs tijd die je eigenlijk vrij hebt, voelt niet echt vrij. Want je bent altijd bezig met inschatten, bijsturen en terugtrekken.

De wereld gaat door terwijl jij stil moet staan

Wat het extra moeilijk maakt, is dat de wereld om je heen wel in beweging blijft. Andere mensen plannen, werken, spreken af en organiseren. Ze gaan door, terwijl jij soms moet stilstaan.

Dat contrast kan pijnlijk zijn. Niet alleen omdat je het mist, maar ook omdat je het jezelf gunt. En dat brengt vaak het gevoel mee dat je tekortschiet. Niet omdat iemand dat zegt, maar omdat je het zelf voelt.

“Soms voel ik me alsof ik een toeschouwer ben geworden in mijn eigen leven. Ik zie het wel gebeuren, maar ik doe niet mee. En dat schuurt.” – Linde, 40 jaar, met long covid.

Geen snelle oplossing, wel ruimte voor mildheid en erkenning

Er is geen makkelijke manier om dit op te lossen. Er is geen routekaart voor hoe je omgaat met de innerlijke strijd van willen en niet kunnen. En misschien is dat precies wat je nodig hebt om te horen: dat het niet goed hoeft te komen, voordat het begrepen mag worden.

Het begint vaak met iets anders:

• Met erkenning.
• Met ademruimte.
• Met jezelf toestaan dat het moeilijk is, zonder dat je dat meteen hoeft te veranderen.

Je mag verdrietig zijn over wat niet lukt. Je mag balen van je grenzen. En je mag tegelijk nieuwsgierig blijven naar wat zacht voelt, wat licht geeft, ook al is dat maar voor even.

Leven met chronische pijn: de strijd tussen willen en kunnen erkennen

De strijd tussen willen en kunnen is onzichtbaar voor de buitenwereld, maar voor jou kan het een dagelijks gevecht zijn.

Je hoeft die strijd niet te winnen. Je hoeft hem zelfs niet uit te vechten. Je mag hem wel erkennen en er met zachtheid bij blijven.

Hulp van mij?

Aangenaam, ik ben Gea van der Veen, oprichter van Verlies van gezondheid.

Als coach help ik mensen met een chronische aandoening of mentale klachten om opnieuw hun plek te vinden – in zichzelf én in de wereld om hen heen. Op een manier die past bij wie jij bent en wat jij nodig hebt. Wil je samen verkennen wat voor jou mogelijk is? Je bent van harte welkom.

Wil je een online coachingsessie boeken, of misschien eerst even sparren over de mogelijkheden? Neem gerust contact met me op! Ik help je graag verder.