Wanneer je hoofd wel wil, maar je lichaam niet mee wil: de frustratie van chronische ziekte
Herken jij:
- Dat je zo graag wil, maar dat je lichaam je in de steek laat?
- Dat je 852x opnieuw begonnen bent, maar geen stap verder komt?
- Dat jouw lat steeds lager komt te liggen?
- Dat jij je gefrustreerd en machteloos voelt?
- Mischien zelfs boos of woedend?
Als jouw antwoord op een of meerdere vragen “ja”is, dan gaat dit artikel over jou.
Het kan een gevoel van machteloosheid geven: je hoofd heeft ideeën, dromen, en doelen, idealen, maar je lichaam werkt niet mee. Je wilt iets doen en je hebt de motivatie om het aan te pakken, maar je lichaam laat je in de steek. En telkens probeer jij weer ergens de moed vandaan te halen om opnieuw te beginnen. En nog een keer, en nog een keer.
Dit is een realiteit waar veel mensen met een chronische aandoening zich in herkennen. En het is begrijpelijk dat dit veel frustratie kan oproepen. Onmacht ook. Iets wat altijd zo vanzelfsprekend voor je was lijkt nu een fata morgana.
Als je lichaam je in de steek laat: omgaan met frustratie bij chronische ziekte
Je hebt een doel voor ogen, iets waar je naar toeleeft, of iets wat je eindelijk eens wilt proberen. En die dromen lijken altijd binnen handbereik. De toekomst ziet er heel rooskleurig uit en je hebt alle tijd om je doelen na te streven. Oke, het was een stip op de horizon. Maar het was bereikbaar. Het lag binnen je mogelijkheden.
Maar nu is dat doel helemaal weg door jouw chronische ziekte. En natuurlijk probeer je alles om het tij te keren. Maar elke keer als je probeert iets in gang te zetten, komt je lichaam of geest in de weg te staan. Vermoeidheid, pijn, een gebrek aan energie: de obstakels zijn onoverkomelijk.
Lisa
Ik herinner me een cliënt, Lisa, die altijd enorm van hardlopen hield. Toen haar chronische pijnklachten begonnen, voelde ze zich verdrietig en gefrustreerd omdat ze haar favoriete hobby niet meer kon uitoefenen. Ze wilde graag weer die 5 kilometer lopen, zoals ze voorheen altijd deed. Maar elke keer als ze het probeerde, werd de pijn in haar knieën ondraaglijk. Uiteindelijk besefte ze dat ze haar doelen moest bijstellen. In plaats van meteen de 5 kilometer aan te pakken, begon ze met korte wandelingen, met regelmatige pauzes. Het voelde in het begin misschien niet als “hardlopen”, maar stap voor stap bouwde ze haar uithoudingsvermogen weer op. Na maanden van kleine overwinningen, heeft ze het eindelijk weer kunnen doen: haar eerste 5 kilometer, maar dit keer op haar eigen tempo. De voldoening die ze voelde was immens, en ze was trots op de vooruitgang die ze had geboekt, zelfs al was het een ander pad dan voorheen. En in feite heeft Lisa nog geluk. Via een omweg is ze alsnog uitgekomen waar ze wilde zijn. Ze heft haar doel bereikt. Dat is lang niet voor iedereen met chronische klachten weggelegd.
Waarom kleine successen bij ziekte van grote waarde zijn
Hoewel het soms moeilijk te zien is, is er altijd ruimte voor kleine overwinningen. Het is belangrijk te begrijpen en te zien dat vooruitgang niet altijd in grote sprongen komt. Het kan in de kleinste stapjes zitten. Misschien is het niet het lange stuk wandelen dat je in gedachten had, maar een kortere wandeling met een rustpauze tussendoor. Of misschien is het het simpelweg erkennen dat je lichaam die dag rust nodig heeft, en dat het oké is om niet alles te kunnen doen. Luisteren naar je lichaam en geest is essentieel om toch een stapje vooruit te komen. Of misschien hooguit stabile te blijven. Soms is dat het hoogst haalbare.
Tom
Tom was altijd de “doener”, iemand die veel projecten tegelijkertijd uitvoerde. Na zijn diagnose van een chronische ziekte merkte hij dat hij zijn werk niet meer kon doen zoals hij gewend was. De dagen dat hij zichzelf overbelastte, gaven hem altijd een enorme terugslag. Hij voelde zich gefrustreerd en faalde in zijn ogen. Maar na wat coaching begon hij te begrijpen dat hij niet zijn oude werktempo moest nastreven. Hij leerde om zijn taken op te splitsen in kleine, haalbare doelen. Eén taak per dag, met veel tijd voor rust. Het gaf hem ruimte om met zijn gezondheid in balans te blijven en zijn doelen te bereiken—op een nieuwe manier.

Hoe haalbare doelen je helpen omgaan met je beperkingen
Het stellen van haalbare doelen is essentieel. Misschien voelt het nu niet mogelijk om je oorspronkelijke plannen uit te voeren, maar dat betekent niet dat je geen doelen kunt stellen die passen bij je huidige mogelijkheden. Een doel kan bijvoorbeeld zijn om een bepaalde tijd per dag voor jezelf in te plannen, om te rusten of om een activiteit te doen die je voldoening geeft, zonder druk of verwachtingen.
Sandra
Een mooi voorbeeld hiervan is Sandra. Zij had haar hele leven al een passie voor tuinieren. Door haar chronische pijn had ze echter moeite om haar tuin zoals vroeger te onderhouden. In plaats van zich te focussen op het onderhouden van het hele terrein, begon ze met het verzorgen van een klein bloemperk in haar achtertuin. Dit werd haar “kleine doel”—iets wat ze met minder belasting kon doen, maar het gaf haar wel de voldoening van het tuinieren. Deze kleine stap leidde uiteindelijk tot meer motivatie en energie om haar tuin weer op te bouwen, stap voor stap.
Maria
En dan is er nog Maria, een vrouw die jarenlang als manager werkte en altijd alles zelf wilde doen. Ze was altijd “aan”, altijd druk, en haar agenda stond vol. Tot het moment dat haar lichaam haar vertelde dat het genoeg was. Ze kreeg te maken met een burn-out, wat haar gedwongen een stap terug te nemen. De gevoelens van falen en teleurstelling waren enorm, want ze wilde zo graag weer haar werk oppakken en alles weer goed doen. Maar haar lichaam en geest gaven geen ruimte voor diezelfde snelheid en productiviteit.
In plaats van haar oude tempo te proberen herstellen, werkte Maria samen met mij aan een andere benadering: het stellen van kleine, haalbare doelen. Ze begon met het herstellen van haar energie door kleine taken te doen die haar voldoening gaven—zoals het lezen van een boek of een rustige wandeling maken.
Hulp vragen is geen zwakte, maar zelfzorg
Een andere belangrijke stap is om te leren dat het oké is om hulp te vragen. Dit kan van je omgeving zijn, of het kan professionele begeleiding zijn. Je hoeft niet alles alleen te doen, en het is geen teken van zwakte om je beperkingen te erkennen. In tegendeel, het vraagt kracht om toe te geven dat je soms hulp nodig hebt.
Lena
Lena, een andere cliënt, ontdekte dit toen ze zichzelf maar bleef pushen om haar dagelijkse taken alleen te doen. Haar partner bood steeds aan om haar te helpen, maar Lena voelde zich schuldig. Totdat ze zich realiseerde dat het vragen om hulp haar niet zwakker maakte, maar haar juist in staat stelde om haar energie te bewaren voor wat belangrijk was. Ze begon samen met haar partner boodschappen te doen of een stuk te wandelen, zonder het gevoel dat ze moest voldoen aan haar oude verwachtingen. Het hielp haar om haar energie beter te verdelen en te genieten van de dingen die ze wel kon doen.
Je bent méér dan je ziekte: en dat blijft altijd zo
De boodschap die ik je graag mee wil geven, is: jij bent niet je beperkingen. Je hebt nog zoveel te bieden, zelfs als je lichaam niet altijd doet wat je wilt. Je waarde ligt niet in wat je kunt doen, maar in wie je bent. En dat is onveranderd, ongeacht de uitdagingen waar je voor staat.
Elke dag is een nieuwe kans om te ontdekken wat er wel mogelijk is. Soms kan dat in kleine stapjes zijn, maar zelfs kleine stappen kunnen leiden naar grote veranderingen. De toekomst hoeft niet perfect te zijn om waardevol te zijn. En jij, met al je ervaring, doorzettingsvermogen en kracht, hebt altijd iets waardevols te bieden.
Wil je meer weten over wat ik voor jou zou kunnen betekenen? Neem vrijblijvend contact met mij op of schrijf je in voor de nieuwsbrief.